Downloaded from MY-SUBS.MX
Official MY-SUBS movies site: MY-SUBS.MX
DISTILLERS, HET BEDRIJF DAT IN DEZE FILM GENOEMD WORDT, BESTAAT NIET MEER.
DIAGEO, DE NIEUWE EIGENAARS VAN HET MERK...
...ZIJN NIET VERANTWOORDELIJK VOOR HET GEDRAG VAN DISTILLERS.
VOORWOORD
Als je mensen vandaag de dag zou vragen...
...wat de grootste menselijke ramp in vredestijd is...
...zouden ze iets zeggen als 'de Titanic'.
In 1912, 1512 doden. Of Tsjernobyl.
Daar zijn ook honderden mensen overleden.
Als ze er wat meer verstand van hebben, zeggen ze:
'Toen de fabriek van Union Carbide in Bhopal ontplofte.'
Daar zijn zo'n 10,000 mensen overleden of verwond.'
Maar Thalidomide is meer dan tien keer zo erg als al die rampen.
De Thalidomideramp heeft waarschijnlijk...
MARTIN JOHNSON THALIDOMIDEFONDS
...meer dan 100,000 baby's vernietigd...
...en miljoenen volwassenen beschadigd.
Maar niemand denkt eraan als je zo'n vraag stelt.
DE PERSCAMPAGNE VOOR DE SLACHTOFFERS VAN DE THALIDOMIDERAMP...
...WAS EEN KEERPUNT IN DE BRITSE JOURNALISTIEK.
HET WERD GELEID DOOR DE SUNDAY TIMES, ONDER LEIDING VAN REDACTEUR HAROLD EVANS.
THALIDOMIDE HET VERBORGEN VERHAAL
EN HET LEIDDE TOT EEN AANPASSING VAN DE BRITSE WET.
Zullen we gaan zitten en...
Het probleem voor de Sunday Times en Thalidomide is het volgende:
we wisten dat de compensatie niet voldeed.
We wisten zo goed als zeker...
...dat de fabrikant van het middel nalatig geweest was.
Maar het was voor de wet verboden...
...om over deze onregelmatigheden rondom Thalidomide te publiceren.
In de jaren 60 werd de maatschappij veel complexer.
Bedrijven werden machtiger en hadden een veel grotere invloed...
...op het wel en wee van de mensheid.
Maar niemand wist hoe ingewikkeld...
Parlementsleden hadden er geen idee van.
Het parlement was compleet nutteloos wat betreft het onderzoek.
Heel anders dan het Congres.
Het was alsof je opgesloten zat.
De Britse pers zat in deze positie.
En zodra je je armen strekte...
...raakte je de muren.
De muren van laster...
...minachting van de rechtbank, de Official Secrets Act en vertrouwelijkheid.
Toen we het wilden hebben over het lot van de Thalidomide-kinderen...
...die zonder armen en benen geboren waren...
Ze lagen al tien jaar zonder ledematen op compensatie te wachten.
Waarom werd het geen groot nationaal schandaal?
Omdat het wettelijk verboden was om commentaar te geven...
...op een lopende zaak.
Dat was de situatie. Waarom pikten we dat?
Als je terugkijkt naar de Sunday Times...
...moet je de moed van die man wel waarderen.
Hij nam het op tegen gevestigde belangen...
ALAN RUSBRIDGER VOORMALIG REDACTEUR, DE GUARDIAN
...onder heel ingewikkelde wettelijke omstandigheden.
En hij zorgde voor een opening...
...in een aantal...
...van de wettelijke problemen in de journalistiek. Dat heeft ons geholpen.
DURHAM UNIVERSITY, ENGELAND
M'n interesse in de journalistiek begon toen ik twaalf was.
Het was oorlog en m'n vader bestuurde stoomtreinen.
En iedere twee jaar kregen we de kans...
...om op familievakantie te gaan.
We gingen naar Rhyll.
We liepen over het strand...
...en verderop lagen er een paar mensen in het zand.
M'n vader stopte, wat ik vreselijk vond.
Hij knielde en begon met ze te praten.
Het waren de overlevenden van de Slag om Duinkerke.
Uit de hel van Duinkerke.
De BEF keert terug uit de tang van de Duitse oorlogsmachine.
Ik snapte later pas, toen ik de journalistiek in ging...
...dat hij deed wat goede journalisten doen.
Hij stelde vragen.
'Hoe was het?
Wat is er gebeurd?
Wat voor apparatuur...' Enzovoort.
Ze vertelden hem over hun wanhoop.
Ze vonden dat de Royal Air Force ze in de steek gelaten had.
Door Frankrijk. En dat de Maginotlinie niets voorstelde.
Toen we terugkwamen in het pension... We logeerden niet in hotels.
We logeerden in pensions.
Ik zag de voorpagina van de Daily Mirror.
'Fantastisch.'
De evacuatie werd fantastisch genoemd.
DAILY MIRROR FANTASTISCH
En ik dacht: Maar m'n vader zegt iets heel anders.
Wie vertelt er nu de waarheid?
Neem elf september.
En wat er gebeurde in de drang om vaderlandsliefde te tonen.
De Britten en Amerikanen...
...keurden een vreselijke daad goed. De invasie van Irak.
Wat is de plicht van de krant in zulke omstandigheden?
Het moraal hoog houden?
Of moet een krant iets moeilijkers doen...
...en tegen de algemene opinie ingaan en de waarheid boven tafel krijgen?
Z'n beroemdste en meest slopende verhaal...
...kwam ook voort uit de Tweede Wereldoorlog.
Ik ben de commandant van het regiment dat dit kamp bewaakt.
De officiers en mannen zien deze taak...
...als iets dat moet gebeuren.
Niemand van ons zal ooit vergeten wat de Duitsers hier gedaan hebben.
KAMPLEIDERS BERGEN-BELSEN TERECHTGESTELD
Het Duitse Chemie Grünenthal had altijd zeep en parfum gemaakt.
Maar in 1946 besloot het te voldoen aan de naoorlogse vraag...
...naar antibiotica en kalmerende middelen.
De autoriteiten dachten dat onhygiënische leefomstandigheden...
...zouden leiden tot epidemieën.
En kalmerende middelen en slaappillen waren gewild...
...bij mensen die het niet meer aankonden.
In de jaren 50 werd Duitsland een rustigere plek.
Chemie Grünenthal kreeg te maken met concurrentie...
...van andere bedrijven...
...en de vraag naar kalmerende middelen en antibiotica...
...was genormaliseerd.
Ze zochten een bestseller. Die dachten ze gevonden te hebben...
...met Thalidomide, een verslavend euforiserend middel.
ANALYSE- EN CONTROLE-AFDELING THALIDOMIDE
Destijds werden er veel meer barbituraten gebruikt.
Schrikbarend veel mensen namen per ongeluk een overdosis.
Het middel verkocht steeds beter omdat er aangenomen werd...
...dat een overdosis onmogelijk was.
Thalidomide werd vooral aan zwangere vrouwen gegeven...
...omdat in die tijd...
...werd aangenomen dat ochtendmisselijkheid psychosomatisch was.
Ik heb dit van de verkopers zelf gehoord.
Ze vonden dat als een zwangere vrouw ziek werd...
...omdat ze zo blij was omdat ze zwanger was...
...je haar kon kalmeren en ze dus niet meer ziek zou worden.
KERSTMIS IN DUITSLAND
Kerstdag 1956.
In Stahlberg, Duitsland, wachtte een nerveuze, toekomstige vader...
...die als scheikundige voor Chemie Grünenthal werkte...
...op nieuws uit de verloskamer.
Maar hij kreeg niet het nieuws waarop hij hoopte.
Z'n kind werd zonder oren geboren.
Z'n vrouw had monsters gekregen van Chemie Grünenthals wondermiddel...
...om haar ochtendmisselijkheid tegen te gaan.
Op die kerstdag werd de eerste Thalidomide-baby geboren.
Dat een van de weinige gebruikers...
...een mismaakte baby kreeg, werd niet opgemerkt...
...en Chemie Grünenthal bracht hun middel wereldwijd op de markt.
Een aantal landen, waaronder de VS, weigerde het goed te keuren...
...maar de testdata van de fabrikant werd meestal...
...voor waar aangenomen, waardoor het middel kon worden voorgeschreven.
In 1958 werd het in het VK goedgekeurd en uitgebracht als Distaval.
Het actieve middel in Distaval en Contergan was Thalidomide.
Ik wist niet eens dat ik het geslikt had.
Ik voelde me een week lang niet goed.
Op woensdag deed ik de winkel dicht en ging de hoek om...
DOMINIC GALVIN - ZOON SADIE GALVIN - MOEDER
...om bij m'n huisarts langs te gaan.
Ze zei: 'Ik heb een nieuw wondermiddel.'
Zo noemde ze het. Een 'wondermiddel'. 'Fantastisch. Alles komt goed.'
Dus ik pakte het recept aan...
...en daarmee had ik m'n doodsvonnis getekend.
Ik had meteen last van ochtendmisselijkheid.
De apotheker zei: 'Ken je deze pillen al?'
Hij zei: 'Ze helpen je slapen en helpen tegen misselijkheid.'
PEARL DANDILY - MOEDER KATRINA - DOCHTER
Dus ik slikte ze. Ze werkten prima. Laat dat duidelijk zijn.
Ze waren geweldig. Ik voelde me heel goed.
Vicky en ik zijn getrouwd toen zij 21 was en ik 22 was.
DAVID MASON VADER
Na een paar maanden zei Vicky dat ze zwanger was.
We waren er heel blij mee.
Ze ging naar haar dokter.
Hij zei dat ze bloedarmoede had.
Hij gaf haar een recept voor ijzertabletjes en nog iets.
Ik vroeg haar: 'Voel je de baby schoppen?'
Dan zei ze: 'Schoppen niet. Maar wel duwen.'
IN HET VK WERDEN TUSSEN 1959 EN 1961...
...ONGEVEER 2000 THALIDOMIDE-BABY'S GEBOREN.
Ik kreeg op zaterdagochtend om tien over zeven weeën...
...en m'n man werkte altijd op zaterdagochtend.
Ik zei tegen hem: 'Ga de vroedvrouw maar halen.'
Ik legde m'n benen op bed. Ze kwam binnen en zei: 'Mijn god.'
Ze rolde haar mouwen op en hield haar jas aan en ging aan de slag.
'Aan de slag.'
Ze werd om tien voor acht geboren.
M'n man kwam binnen en hij zei: 'Het spijt me, lieverd.' Hij huilde.
M'n moeder was vroedvrouw. Ze had van alles gezien...
TOM YENDELL KUNSTENAAR
...in haar carrière. En ze zei tegen de verpleegsters:
'Waar is m'n zoon?'
Ze zeiden: 'We hebben hem meegenomen.'
En een van ze zei: 'En je krijgt hem niet te zien.'
Louise lag in de wieg.
Ze was alleen een torso...
...met iets dat op bloemetjes leek waar haar armen en benen hoorden te zitten.
Na een paar uur was ik bedaard en ging ik terug naar het ziekenhuis.
En Vicky was er slecht aan toe. Er was een priester bij haar.
Hij zei: 'Ik leg net uit dat het Gods wil is.'
Ik zei: 'Je hebt geen idee waar je het over hebt.
Dit is Gods wil niet. Dit waren de pillen. Eruit.'
Ik gooide hem eruit.
De verwachtingen waren laag toen we werden geboren.
KEVIN DONELLON MAATSCHAPPELIJK WERKER
We werden afgeschreven.
M'n moeder kreeg te horen dat ik maar zo'n zes weken zou leven.
Toen ik geboren was, dachten ze dat ik dood geboren was...
...en werd ik in een bak gelegd...
...en onder m'n moeders bed gelegd. Misschien hoestte ik...
...of raakte iemand de bak aan, of zoiets.
Ik moet bewogen hebben. Toen beseften ze dat ik leefde.
Het is ook naar voren gekomen dat er veel baby's levend geboren zijn...
...maar dat ze niet in leven mochten blijven.
De dokter zei dat m'n zoon gehandicapt geboren was.
Z'n armen en benen waren te kort.
Artsen en vroedvrouwen lieten mismaakte baby's stikken...
...of ze legden ze neer...
...in koude kamers in de hoop dat ze in stilte zouden sterven.
Het leek hem het beste...
...als ik zou vergeten dat ik hem gebaard had...
...en snel een nieuw kind zou krijgen.
M'n vader en moeder hadden genoeg gespaard...
...en m'n moeder had een winkeltje geopend...
...tijdens de rantsoenering. Ze hadden genoeg gespaard...
...om me naar een meisjesschool te sturen.
Hoe is me dat gelukt?
De meisjes leerden steno en typen.
Ik leerde 120 woorden per minuut typen.
'Krijg ik nu een baan?'
HARRY ZAKTE VOOR Z'N 11-PLUS-EXAMEN EN Z'N TOEKOMST ZAG ER SOMBER UIT.
HIJ ZETTE DOOR EN WERD TEGEN ALLE VERWACHTINGEN IN...
...DE JONGSTE REDACTEUR VAN DE NORTHERN ECHO.
DE NORTHERN ECHO MACHT EN RIJKDOM
In 1961 kon ik redacteur van de Northern Echo worden.
Een dagelijkse krant in Darlington...
...met een oplage van meer dan 100,000.
De krant werd ooit geleid door de geweldige Britse journalist...
...W.T. Stead.
Ik zat aan m'n bureau en zag een handgeschreven brief...
...die hij in de 19e eeuw aan de eigenaar geschreven had:
'Bedankt. Wat een prachtige kans om de duivel aan te vallen.'
Niet aan deze kant. Sorry. Er is een gerelateerd verhaal...
Hij zag campagnes als de toekomst.
Hij wist precies op welke zaken hij zich moest richten...
...en ontwikkelde technieken die zijn kenmerk zouden worden.
Ik schreef een stuk in de Sunday Times...
...over een campagne...
Nee, een programma over wat nu een uitstrijkje heet...
...om baarmoederhalskanker te ontdekken voor het zich tot kanker ontwikkelde.
En ik dacht: Waarom doen wij dat niet?
De methode was al sinds de jaren 20 bekend.
Veel andere landen pasten het toe.
Er vielen opmerkelijk minder doden...
...nadat de American Cancer Society in 1957 uitstrijkjes introduceerde.
Er overleden jaarlijks 2500 vrouwen in het VK terwijl dat voorkomen kon worden.
Dus we begonnen een campagne.
Hij schreef hoofdartikelen en pamfletten...
...en nam contact op met parlementsleden om de regering te overtuigen...
...uitstrijkjes in te voeren in Groot-Brittannië.
Enoch Powell was destijds minister van Gezondheid.
Het lokale parlementslid, Jeremy Braid, stelde hem een vraag:
'Minister, gebaseerd op de artikelen in de Northern Echo...
...bent u bereid een programma te starten...
...om baarmoederhalskanker op te sporen bij vrouwen?'
Mr Powell zei: 'Nee, meneer.'
Oké. Iedere week: 'Nee, meneer.'
Het was een briljante, maar harteloze man.
Die campagne werd volgehouden.
Week in en week uit.
Tot uiteindelijk Anthony Barber minister van Gezondheid werd.
Hij zei: 'Ja, ik zorg voor een proef met zo'n programma.'
De Northern Echo's campagne rondom baarmoederhalskanker...
...toonde aan hoe een krant machthebbers kon overtuigen.
KANKERTEST VOOR VROUWEN: OPLEIDING BEGONNEN
Tienduizenden vrouwen danken hun levens aan de macht van de pers.
Harry ontdekte dat er genoeg onrecht was om aan te vallen.
IN 1949 WERD TIMOTHY EVANS (GEEN FAMILIE), MENTAAL 10 JAAR OUD...
...BESCHULDIGD VAN DE MOORD OP Z'N VROUW EN KIND.
HIJ BEKENDE ONDER EXTREME DRUK VAN DE POLITIE...
...HOEWEL ER GEEN BEWIJS TEGEN HEM WAS.
EVANS WOONDE OP RILLINGTON PLACE 10...
...NET ALS JOHN REGINALD HALIDAY CHRISTIE.
Hij was geen gewelddadige jongen. Hij hield van z'n vrouw en kind.
EVANS-ONDERZOEK MOEDER: EVANS ONDER DRUK GEZET
Wat zei hij toen u hem sprak in de gevangenis?
Hij zei: 'Ga naar Christie, mam. Alleen hij kan me helpen.'
Hij zei: 'Ik heb niets gedaan. Het was Christie.'
Ten tijde van de rechtszaak van Timothy Evans was er weinig aandacht voor de zaak.
Maar drie jaar nadat Evans opgehangen was...
...werd z'n zaak opnieuw belangrijk.
In maart 1953 werden de lijken van drie gewurgde vrouwen gevonden...
...in deze hoek van Christies keuken.
Ze executeerden Christie zonder achter het echte verhaal te komen.
Christie was namelijk een seriemoordenaar. Hij had veel vrouwen vermoord.
Hij was toevallig in hetzelfde huis als Evans.
Er werden vragen gesteld over de uitspraak over Evans.
Q.C. CONCLUDEERT: 'GEEN RECHTERLIJKE DWALING'
Harry raakte erbij betrokken toen hij benaderd werd...
...door een zakenman uit het noordoosten.
Herbert Wolf stuurde me een artikel.
Ik las het artikel en ik was zo van streek.
Ik ging langs bij de minister van BiZa die het doodvonnis had getekend...
...en zei: 'U hebt het doodvonnis getekend.'
Hij zei: 'Ja, ik heb er spijt van. We hebben de verkeerde opgehangen.'
Ik zei: 'We moeten voor gerechtigheid zorgen.'
Hij zei: 'Je wint nooit van de macht van Whitehall.'
Ik benaderde Herbert Wolf. We besloten samen te werken.
Ik publiceerde een aantal hoofdartikelen.
Ik liet artikelen schrijven over ophangingen die verkeerd gingen...
...en over de geschiedenis van de doodstraf en over Timothy Evans...
De campagne van de Echo duurde twaalf maanden.
HIJ ONTKENDE EN BEKENDE... CONFLICTEN
Iedere uitgave van de krant werd voorzien van een foto van de man.
Dit bleef zo doorgaan...
...tot zelfs de medewerkers eraan twijfelden of het wel zou lukken.
Krantencampagnes moet je vaak lang volhouden.
Omdat je het opneemt tegen onbuigzaamheid.
Vooral in een bureaucratie. En ten tweede...
...duurt het even voor het kwartje valt.
Een beroemde Amerikaanse redacteur zei ooit:
'Zodra een krantenman z'n eigen campagne beu begint te worden...
...beginnen de lezers er aandacht aan te schenken.'
Ondertussen groeide in het land het idee...
...dat het tijd werd om de doodstraf af te schaffen.
EVANS OPHANGING MOET ONDERZOCHT WORDEN
En Roy Jenkins was nu minister van Binnenlandse Zaken...
...en hij stond achter hervormingen...
...en kondigde aan dat de ophanging onderzocht zou worden.
DE ZAAK TIMOTHY JOHN EVANS
Het was puur voor de vorm, maar Roy Jenkins...
...kon nu in de House of Commons gratie voor hem aankondigen.
We hadden gewonnen. En toen werd de doodstraf afgeschaft.
Ik zal niet beweren dat wij daarvoor gezorgd hebben.
Er werd door veel mensen aan gewerkt. Vooral door Sydney Silverman...
...maar we kunnen wel zeggen dat Herbert Wolf, Ludovic Kennedy...
...Michael Eddowes en in zekere mate ikzelf...
...het proces versneld hebben.
HET EVANS-ONDERZOEK
In 1962 was het duidelijk hoe vreselijk Thalidomide was...
...en werd het middel wereldwijd verboden.
Het probleem rondom de controle om de distributie...
...van gevaarlijke middelen als Thalidomide tegen te gaan...
...werd besproken door de president.
Hij gaf aan welke stappen de regering gaat ondernemen.
Er werken bijna 200 mensen van de Food and Drug Administration aan.
Iedere arts en verpleegster in ieder ziekenhuis weet ervan.
Iedere vrouw in het land moet weten...
...dat ze in hun medicijnkastje moeten kijken.
Ze moeten dit middel niet slikken, maar inleveren.
Anders dan de Amerikanen...
...zei de Britse minister van Gezondheid, Enoch Powell, nee tegen een onderzoek.
Hij zei nee tegen een testcentrum.
En hij zei nee tegen een waarschuwing tegen het gebruik van de pillen...
...want hij zag het als een publiciteitsstunt.
En hij zei nee tegen het afleggen van een verklaring.
'We laten de pers erbuiten,' zei hij.
Mr Enoch Powell werd gevraagd een onderzoek op te stellen...
...naar de vraag hoe het mogelijk was...
...dat een arts van de NHS...
...een pil kon voorschrijven die zulke vreselijke effecten had.
Mr Enoch Powell zei: 'Nee, meneer.'
Hij zei hetzelfde tegen de ouders van Thalidomide-kinderen.
En de ambtenaren zeiden hetzelfde.
Iedereen gaf ze hetzelfde antwoord. Met andere woorden...
...jullie staan er alleen voor.
Aangezien Powell niet wilde helpen, zagen de families maar één uitweg.
De fabrikant aanklagen voor nalatigheid.
Maar de families stonden tegenover een indrukwekkende tegenstander.
Met een waarde die tegenwoordig zou neerkomen op 4 miljard pond...
...zat de Distillers Group achter een reeks beroemde merken...
...zoals Johnnie Walker en Gordon's Gin.
Hun voorzitter, Alexander MacDonald, had de reputatie spijkerhard te zijn.
De families waren afhankelijk van overheidsgeld...
...maar de regering wilde geen belastinggeld stoppen...
...in wat zij als een zwakke zaak zagen.
In iedere krant stond precies hetzelfde.
De Guardian, de Economist, de Times, de Telegraph.
Ze schreven hetzelfde als het bedrijf...
...en het ministerie. Ze zeiden allemaal...
...dat het middel getest werd aan de hand van de maatstaf van toen...
...omdat niemand toen dacht dat een middel via de placenta...
...de foetus kon beïnvloeden.
En de advocaten van de families accepteerden dat.
Dus de families werden vertegenwoordigd...
...door advocaten die vonden dat de ouders geen zaak hadden.
Het kan geen nalatigheid zijn, want het was niet nalatig...
...want ze hadden de standaardtest uitgevoerd.
Zonder de duistere achtergrond van Thalidomide te kennen...
...plaatste Harry een artikel om medeleven voor de kinderen te creëren.
Ik plaatste foto's om medeleven op te wekken...
...voor de kinderen, maar ik kreeg alleen maar kritiek.
Het werd haast veroordeeld.
'Zulke foto's willen we niet in onze krant zien.
We willen zulke enge dingen niet zien.'
Veel families lieten zich afschrikken door Distillers' advocaten...
...maar 62 families klaagden ze aan.
Zodra dat gebeurd was, werd het illegaal...
...om feiten of commentaar op de zaak te publiceren.
In het geval van Thalidomide mocht er niets geschreven worden...
...dat een rechter kon beïnvloeden tot iedere zaak...
...afgerond was in de rechtbank.
Als een rijk bedrijf iets verkeerd deed, schreven ze een dagvaarding uit.
GEOFFREY ROBERTSON MENSENRECHTENADVOCAAT
Ze zorgden voor een 'zwijgdagvaarding.'
Dat voorkwam alle kritiek, omdat het...
...zogenaamd een lopende zaak was.
Niemand mocht kritiek uiten op de partijen.
Distillers wachtte iets langer dan drie jaar voor ze schikten met de 62 families.
Ze accepteerden geen schuld, maar waren bereid compensatie te betalen.
De meeste andere families hadden geen idee dat er een schikking mogelijk was.
Misschien was het toeval dat toen de zaak geschikt was...
...en de pers erover mocht schrijven...
...de limiet van drie jaar voor schadevergoedingen voorbij was.
De families van de andere slachtoffers waren te laat...
...en konden geen zaak meer aanspannen.
David Mason was een van de ouders die te laat waren.
David Mason, kunsthandelaar in de West End.
Een man die z'n zaak zelf opgebouwd heeft...
...vanaf de dag dat hij drie pond per week verdiende.
Vader van vier kinderen, onder wie een van de eerste Thalidomidekinderen.
Een man die het in z'n eentje opnam...
...tegen de rijkdom en macht van Distillers.
In die tijd werden er niet vaak zaken aangespannen.
Maar ik wilde Distillers aanklagen, want ze moeten verantwoording afleggen...
...voor de misvorming die ze veroorzaakt hadden bij andere kinderen.
Ik wist niet om hoeveel kinderen het ging...
...maar ik wist dat er meer kinderen waren...
...en daar begon het allemaal mee.
Het werd ook een nieuw begin voor Harry Evans.
De campagnes van de redacteur van dit kleine noordelijke krantje...
...en dan vooral die rondom baarmoederhalskanker...
...wekten de interesse van Denis Hamilton, redacteur van de Sunday Times...
...die op zoek was naar een opvolger.
Minder dan 20 jaar na z'n eerste dagen bij de Ashton-under-Lyne Reporter...
...kreeg de jongen die zakte voor z'n 11-Plus-examen...
...de leiding over een van de meest gerespecteerde kranten ter wereld.
Harry Evans' Sunday Times luidde een prachtige tijd in.
ALAN RUSBRIDGER VOORMALIG REDACTEUR, DE GUARDIAN
Niet alleen dankzij de redactie, maar ook dankzij de eigenaar.
Hij werkte voor Lord Thomson, een van de laatste...
...grote serieuze persmagnaten.
Ik besteedde m'n tijd bij de Sunday Times...
...vooral aan onderzoeksjournalistiek.
Het is een lastige klus.
DOOD IN DERRY HOE VER KOMT DE MARS VAN VANDAAG?
Het was leuk om voor hem te werken.
Ik begon elke dag aan een nieuw avontuur...
...als ik bij de Sunday Times kwam.
Ik was benieuwd naar wat we gingen doen.
En wat het ook was, het maakte indruk...
...en zorgde ervoor dat mensen wanneer ze hun Sunday Times...
...op zondagochtend openden, versteld stonden.
De Sunday Times verenigde hun onderzoeksjournalisten...
...in een team dat INSIGHT kwam te heten.
Harry begreep het belang van journalistenteams...
...die langere tijd aan ingewikkelde zaken werkten.
Nieuws... Dat is een mening...
Het zou heel moeilijk geweest zijn om...
Ik kan het me haast niet voorstellen met een andere redacteur.
Anderen hebben het geprobeerd, zonder veel succes.
In z'n tweede maand als redacteur stuurde Evans z'n INSIGHT-team...
...op een onderzoek van acht maanden en werd fel tegengewerkt.
In 1951 maakte de Britse inlichtingen- dienst zich zorgen over hoe de Sovjets...
...meer leken te weten over hoe de Britten samenwerkten...
...met de Amerikanen wat betreft atoombommen.
Twee diplomaten in Washington, Guy Burgess en Donald Maclean...
...vluchtten naar Moskou voor ze ondervraagd konden worden.
Wie heeft ze gewaarschuwd?
Was Kim Philby de derde man?
Was er een derde man? Was u die derde man? -Nee, dat was ik niet.
De Sunday Times onderzocht de zaak...
...omdat iemand de redacteur, Harold Evans, had verteld...
...dat de zaak Philby veel belangrijker was dan iedereen vermoedde.
Hij gaat de geschiedenisboeken in als de meest bijzondere...
...geïnfiltreerde agent aller tijden.
Hij zou het hoofd van de Britse inlichtingendienst worden.
M'n voorzitter, Dennis Hamilton, belde me en zei:
'Zorg dat je morgen in de House of Commons bent...
...want de minister van Buitenlandse Zaken noemt je een verrader.'
Ik zeg alleen dat we niets gepubliceerd hebben...
...dat de Russen nog niet wisten.
De regering wilde niet dat we erover zouden schrijven...
...omdat het zo'n puinhoop was.
Het was een geval van enorme onkunde en vriendjespolitiek.
Ik weet nog dat het hoofd van de inlichtingendienst...
HAROLD MACMILLAN PREMIER 1957-1963
...bij me langskwam toen ik premier was. Hij zei:
'Ik heb hem te pakken. Ik zat al 18 maanden achter hem aan.'
Ik keek niet blij. Hij zei:
'Bent u niet blij, premier?' Ik zei: 'Helemaal niet.'
Hij zei: 'Maar dit was geweldig.
Onze jongens wisten dat hij fout was en nu hebben we hem.'
Ik zei: 'Ja, maar de jager die een vos schiet, hangt hem niet...
...voor de jachthonden.
Wat gebeurt er nu? Er komt een onderzoek.
Er wordt gezegd dat jullie corrupt zijn.
Lord Radcliffe wil een commissie.
Er komt een debat in de House of Commons en de regering valt.
Zulke dingen doe je niet. Je doet het stilletjes.'
DE SUNDAY TIMES PHILBY: SPION VOOR RUSLAND SINDS 1933
Harry Evans was redacteur bij de Sunday Times...
...in een land met een Official Secrets Act.
Dat was het tegenovergestelde van de Freedom of Information-wetten...
RALPH NADER ACTIVIST BURGERRECHTEN
Het uitgangspunt was geheimhouding...
...in het VK.
In plaats van openbaring.
De regering moest uitleggen waarom sommige informatie geheim bleef.
Dus hij werkte in een vijandige omgeving...
...en hij en z'n journalisten liepen het gevaar vervolgd te worden.
HET RODE PLEIN GROOTSTE SPION ALLER TIJDEN
Ik had goed personeel bij de Northern Echo.
Maar niets kon tippen aan de mensen bij de Sunday Times...
...want ze waren met meer en hadden meer ervaring.
Ik zei: 'Laten we de Thalidomidekinderen volgen.'
Er was gemeld dat er een schikking was getroffen tussen Distillers...
...en de 62 families die op tijd waren geweest...
...maar de pers mocht niets zeggen over de financiële schikking...
...zolang de twee partijen nog onderhandelden...
...over hoeveel de schikking zou moeten bedragen.
Er werd afgesproken...
...dat als de ouders de aanklacht van nalatigheid zouden intrekken...
...ze zouden uitbetalen.
Ze zouden 40 procent van de volledige schikking uitkeren.
Dus ze gingen naar de rechter...
Het wordt steeds erger.
Ze lieten de rechter vaststellen wat 100 procent van het bedrag zou zijn...
...wetende dat ze maar 40 procent zouden krijgen.
Echt totaal niet goed genoeg.
Hij dacht dat hij niets kon doen.
Tot een klokkenluider contact opnam met de Sunday Times.
Ze kregen 10,000 interne documenten van Distillers.
Uit de documenten kwam naar voren...
...wat een gewetenloze reclame ze hadden gemaakt voor het middel.
Er bleek niet uit...
...hoe deze ramp kon plaatsvinden.
Ze waren vijf maanden voor de intrekking van het middel gewaarschuwd.
In die vijf maanden zijn de meeste slachtoffers gevallen.
Deze documenten mochten niet gepubliceerd worden...
...want ze gingen direct over een lopende zaak.
Maar een tweede reeks die de Sunday Times kreeg...
...bood meer mogelijkheden.
De kamer van de Sunday Times...
...stond vol met archiefkasten die vertaald werden uit het Duits.
Dit waren interne documenten van Chemie Grünenthal...
...over een zaak tegen ze in de Duitse rechtbanken.
Een zaak die qua grootte deed denken aan de processen van Neuremberg.
Uit deze documenten bleek dat ze snel rijk wilden worden...
...en het middel werd verkocht onder het mom van veilig gebruik.
Contergan werd aan 370 proefpersonen gegeven...
...waaronder 160 borstvoedende moeders.
In het verslag van de rechtszaak werd gezegd...
...dat de moeders noch de baby's last hadden van bijwerkingen.
Er werd geïmpliceerd dat de baby's in de baarmoeder zaten...
...toen de moeders het middel gebruikten.
Dat was niet waar.
Dat was ons eerste probleem.
Konden we publiceren dat het Duitse bedrijf...
...het middel niet goed getest had?
Want had dat invloed op de Britse zaak...
...en zou het minachting van de rechtbank zijn als we dit zouden publiceren?
De advocaten namen alles nauwgezet door...
...want bij een overtreding kon Harry in de cel eindigen.
We bereidden een artikel voor over de Duitse zaak.
Godfrey Hodgson kwam met een geweldig, eng artikel...
...dat ik op de voorpagina van de 'Review'-katern plaatste.
Vijf pagina's met een foto van een van de Duitse artsen...
...die ook voor de nazi's had gewerkt.
En toen dook ik in elkaar...
...want ik dacht dat we aangeklaagd zouden worden voor minachting.
HET THALIDOMIDE-DOSSIER
Nu werd Thalidomide onthuld als een bedrijfsramp...
...in plaats van een onvoorziene ramp.
Harry raakte gefrustreerd, want de advocaten van de families...
...bleven bang van hun tegenstanders.
Distillers dreigde de zaak voor te laten komen...
...omdat ze zeker wisten dat ze zouden winnen...
...en de advocaten van de families putten geen moed uit het artikel.
Ze gingen akkoord met een fractie van het bedrag dat hun cliënten nodig hadden.
De rechter, een aardige, oude man die er geen verstand van had...
...bepaalde het bedrag. Een belachelijk laag bedrag.
'EERLIJKE' SCHIKKING VOOR THALIDOMIDE-BABY'S
De reactie van de pers was ook onverwacht voor Harry.
De pers deed het voorkomen alsof de families de loterij gewonnen hadden.
Alsof ze miljoenen gewonnen hadden.
VRAAG AAN DE PERS
Woedend over het lage bedrag dat Distillers bood...
...besloot hij de wet te ontwijken en zonder het over...
...nalatigheid te hebben een stuk over de schikking te schrijven.
Maar dat was ook riskant.
Ik schreef de kop: 'Hoeveel kost een stuk vlees?'
Ik betoogde dat het te weinig was.
De advocaat zei: 'Dat lijkt me minachting.'
Onze eigen advocaat. Ik zei: 'Het zal wel.'
We publiceerden dat artikel. Dat was in 1969.
HOEVEEL KOST EEN STUK VLEES?
Door die schikking in 1969...
...kwamen een heleboel andere families naar voren...
...die niet beseften dat hun kinderen Thalidomide-slachtoffers waren.
Ze dachten dat ze pech gehad hadden.
En ze wisten niets van de schikking.
Na een paar maanden...
...waren het al 369 families.
Het waren nu bijna 500 families.
De 369 waren te laat voor een aanklacht...
...maar de rechtbank zei dat ze toch een aanklacht konden indienen.
Op een dag kreeg ik een brief...
...waarin stond dat alle Thalidomide-ouders zouden vergaderen.
We gingen erheen en toen we aankwamen...
...zaten er zo'n zes- of zevenhonderd mensen.
De advocaten vertelden wat er werd geboden.
Het was nog minder...
...dan wat de oorspronkelijke 62 hadden gekregen.
Ze zetten de families onder druk door te zeggen...
...dat alle ouders akkoord moesten gaan, omdat anders niemand wat kreeg.
Hij maakte er een heel verhaal van en er werd af en toe geapplaudisseerd...
...want eerlijk gezegd dachten we dat we niets zouden krijgen.
Hij zei dat het zou neerkomen op drie miljoen pond.
Dus ik dacht na. Drie miljoen pond voor 400 slachtoffers?
Ik rekende het uit en concludeerde...
...dat Louise 8000 pond zou krijgen...
...of hard gezegd, 2000 pond per arm en been.
Er werd gemengd op gereageerd. Aan de ene kant...
David Mason had genoeg geld om het aanbod te weigeren...
...maar veel ouders waren wanhopig.
Distillers voerde de emotionele druk op...
...maar Mason en een paar anderen gaven niet toe.
Er waren vijf ouders. De beroemde David Mason...
...een kunsthandelaar en anderen zeiden: 'Ik accepteer het niet.
Het is niet genoeg voor m'n dochter.
Waarom zou ik?' Distillers zei:
'Dan blokkeer je de schikking voor anderen.'
Zijn jullie tevreden met de schikking?
Wat betreft de schikking... -Jazeker.
Ik kreeg dreigbrieven en dreigtelefoontjes.
Ik werd door bepaalde ouders 'niet christelijk' genoemd.
Mr Mason beweert dat hij namens een groot aantal...
Dat doet hij niet. Dat is net bewezen.
Misschien dat hij namens een paar mensen spreekt.
Maar hij spreekt absoluut niet namens de meerderheid.
Mason wist dat er 20 miljoen pond nodig was...
...zeven keer zoveel als het geboden bedrag...
...om op lange termijn voor de kinderen te zorgen.
Maar veel van de andere ouders konden het zich niet veroorloven door te zetten.
Het werd steeds erger.
Hij had geen rolstoel. Hij had geen helm.
Hij had gewoon helemaal niets.
Ik haalde sla en tomaten uit het varkensvoer en waste ze...
...en dat aten ze in het weekend.
M'n ouders waren typische arbeiders.
M'n vader werkte op de sleepboten op de Mersey...
...en m'n moeder zorgde voor zes kinderen.
Ze wisten niets van rechtszaken of advocaten...
...of hoe je mensen kon aanklagen.
Het moet heel moeilijk voor ze geweest zijn.
Zij droegen de last van de rechtszaken.
Ik zat gewoon in m'n kindertijd.
Distillers wees David Mason aan als de leider...
...van de kleine groep die de deal tegenhield.
Ze voerden de druk op door te dreigen het bod in te trekken.
Ze leken de families tegen elkaar uit te willen spelen.
Het volgende vreselijke wat gebeurde...
...was dat ik een dagvaarding ontving.
Distillers wilde proberen m'n dochter van me af te pakken...
...en haar onder staatstoezicht te plaatsen...
...omdat ik haar zou benadelen door het aanbod te weigeren.
Als ze onder staatstoezicht zou komen zou de advocaat voor haar handelen.
De advocaat zou tekenen namens Louise en dan zou iedereen hun geld krijgen.
Mason verloor de voogdij over z'n dochter...
...maar hij ging in hoger beroep en kreeg een datum voor de zaak.
Naast deze ingreep...
...betaalde Distillers de advocaten van een aantal ouders...
...die de schikking wilden.
Ze beargumenteerden dat er geen enkele aanklacht toegewezen was...
...in de hele wereld en dat Masons standpunt onredelijk was.
Ze verdedigden zich door aan te vallen.
Rechter Hinchcliffe nam Masons ouderlijke rechten weg.
Z'n kinderen werden toegewezen aan de advocaat.
Het leek Bleak House wel.
David Mason werd via een vriend voorgesteld...
...aan David English, redacteur van de Daily Mail...
...die een reeks artikelen over Masons strijd wilde publiceren.
Hallo. Ja, David Mason.
SPECIAAL VERSLAG VAN HARRY LONGMUIR
Maar hij zei dat als hij meedeed de schikking ingetrokken kon worden...
...en de andere ouders boos op hem zouden worden.
Toen kwam de eerste editie van de Daily Mail uit.
Ze plaatsten vier dagen lang twee pagina's vol...
...over wat er gebeurd was. De hel barstte los.
SCHANDALIG VINDEN DE EXPERTS
De minister van Justitie kwam in actie. Er kwamen sommaties.
DAGELIJKSE WONDEREN
En uiteindelijk kwam er een dwangbevel.
Daarna praatte niemand meer met David Mason.
De Daily Mail kreeg te horen...
...dat ze aangeklaagd konden worden voor minachting en stopte ermee.
MIJN STRIJD OM RECHTVAARDIGHEID - DOOR DE VADER VAN KLEINE LOUISE
De datum voor hoger beroep kwam dichterbij.
Mason werd gebeld door een Amerikaanse advocaat...
...die een artikel in de Daily Mail had gelezen.
Distillers beweerde dat niemand een zaak om compensatie had gewonnen...
...tegen de fabrikanten van Thalidomide...
...en Mason dus onredelijk handelde omdat hij doorzette.
Maar deze Amerikaan had zo'n zaak gewonnen in de VS.
Het weekend voor hij naar de rechter moest...
...vloog Mason naar Amerika, waar hij kopieën van het dossier kreeg.
Hij landde in het VK op de ochtend van z'n hoger beroep...
...en gaf de papieren aan de rechter, Lord Denning.
Denning kwam binnen, legde z'n papieren op tafel...
...en was chagrijnig. Hij ging zitten.
Hij zei: 'Goed.'
Hij zei: 'Ik wil dat iedereen die de andere ouders...
...en Distillers vertegenwoordigt nu opstaat.'
Hij zei: 'Jullie hebben deze rechtbank verteld...
...dat er nooit een andere zaak succesvol is afgerond.'
'Klopt.'
Hij zei: 'Nou, ik heb hier een dossier...
...dat Mr Mason dit weekend heeft gevonden.'
'We wisten...' -'Wat?
Wisten jullie hier niet van?'
Hij zei: 'Voor iemand die zo onredelijk is...
...heeft Mr Mason het niet slecht gedaan, hè?'
Toen viel er een stilte. Hij zei: 'Het hof gaat op reces.'
Ik kreeg m'n dochter terug.
David Mason had een persoonlijke overwinning geboekt...
...maar de pers mocht niets zeggen over de compensatie.
Hij gaf geen interviews meer, want ze werden toch niet gepubliceerd...
...omdat de kranten niet aangeklaagd wilden worden voor minachting.
De Thalidomide-kinderen verdwenen weer in de schaduw.
Precies wat Distillers wilde.
Anthony. Ik heb een brief gekregen van de voorzitter van Distillers.
Ik lees 'm voor. 'Bedankt voor uw brief van 23 juni.'
Af en toe weet je gewoon zeker dat je iets gaat bereiken.
Dat was niet altijd zo, maar wel bij de Thalidomide-zaak...
...omdat het zo ontzettend onrechtvaardig was.
Phil Knightley hield het verhaal bij en bleef de ouders spreken.
Hij kwam m'n kantoor in en zei:
'Ze bieden nu de helft van waar ze recht op hebben...
...op basis van de eerdere uitspraak.'
Toen besloot ik de campagne te starten.
Harry Evans zei: 'Als het moet, plaats ik tien jaar artikelen over Thalidomide...
...als we dan gerechtigheid krijgen voor die kinderen.'
Het klinkt als iets uit een filmscript, maar zo zei hij het echt.
Harry besloot contact op te nemen met de beroemdste Thalidomide-ouder.
Hij had een idee voor de volgende stap.
Dus hij stuurde Phillip Knightley naar hem toe.
Hij zei: 'Kom naar de Sunday Times om met Harold Evans te praten...
...en het bestuur te ontmoeten.'
Hij zei: 'Ik zit in het INSIGHT-team.'
Hij zei: 'We denken dat we je kunnen helpen.'
James Evans, geen familie van Harry Evans, hun advocaat...
...had een manier gevonden.
Ons argument was...
...dat het minachting is als je over de wettelijke kant van zaken praat.
Als je dat niet doet, maar wel morele argumenten biedt...
..zou dat legaal moeten zijn.
JAMES EVANS ADVOCAAT (INTERVIEW UIT 1967)
Daar waren geen uitspraken over gedaan, dus we moesten de gok maar wagen.
Zo kregen we de kans om over Thalidomide te schrijven...
...vanuit een moreel oogpunt in plaats van uit het oogpunt van nalatigheid.
Het zal niet lang duren.
James Evans wilde ons niet tegenhouden dingen te publiceren...
...die in het algemeen belang waren.
Hij wilde verklaren dat ze in het algemeen belang waren...
...en dan een wettelijke reden vinden...
...om de meest repressieve perswetten in het westen te omzeilen.
Hij was zo kalm. Hij zei: 'Ik snap het.'
De toerist wil de Eiger op veilige wijze beklimmen.
We wilden ervoor zorgen dat de redacteur...
...de noordkant van de Eiger op een veilige manier kon beklimmen...
...maar de redacteur is wel degene die gevaar loopt.
Harry en James namen nachtenlang alle details door...
...want dit was een groot risico voor de krant en de redacteur.
Ik vroeg hem 'n hoofdartikel te schrijven. Hij is een geweldige advocaat.
Hij schreef het artikel. Ik veranderde er niet veel aan.
Ik schreef de kop: 'Kinderen zijn ons geweten.'
Zo begonnen we aan onze campagne.
Het beste zou zijn als we de uitvinder van Thalidomide...
Het INSIGHT-team werkte aan het eerste artikel...
...en Harry nam contact op met machthebbers...
...om steun voor de campagne te verwerven.
Hij vertelde het aan Joan.
Hij zei: 'Joan, we moeten ieder parlementslid...
JOAN THOMAS HAROLD EVANS' ASSISTENT
...een aparte brief sturen.'
Hij wilde niet dat de parlementsleden kopietjes kregen...
...dus ik begon met het typen van zo'n 630 brieven.
Hij hamerde erop dat het zo onrechtvaardig was voor de kinderen.
De telefoon ging. Het was het hoofd reclame.
'Als je doorgaat met die aanval op Distillers...
...moet je weten dat ze 60,000 pond hebben uitgegeven...
...aan reclames in de Sunday Times.'
Hij deed iets nieuws, want hij richtte z'n pijlen op de bedrijven...
...wiens advertenties ervoor zorgden dat de krant winst maakte.
Hij zei: 'Dat zal je niet tegenhouden. En terecht.'
Ik bracht David Mason naar het kantoor...
...zodat hij de persen kon zien draaien met het verhaal.
Hij geloofde niet dat het ooit zou gebeuren.
Hij zei: 'Dit is de macht van de pers.'
We gingen naar beneden.
Het was er doodstil.
STOP DRAAIEN PAPIER
Hij zei: 'Zie je die knop? Druk er maar op.'
En toen rolden de kranten eraf.
Hij gaf me een van de eerste kranten. Ik heb 'm nog steeds.
ONZE THALIDOMIDE-KINDEREN EEN NATIONALE SCHANDE
KINDEREN ZIJN ONS GEWETEN
Z'n vrijgevigheid. Z'n vriendelijkheid. Z'n medeleven.
Z'n geniale werk als journalist.
Hij wist hoe hij een goed team moest samenstellen.
Hij kon mensen motiveren.
Dat was het beste van de hele campagne.
Dat Harry Evans meedeed.
Toen onze krant uitkwam...
...viel er een doodse stilte bij iedere andere krant.
Ik ging naar de BBC.
De enige die ons wilden spreken.
Er zat een advocaat bij.
Deze kinderen bestaan echt...
...en we moeten ons niet laten dwingen...
...niets over het lot van deze kinderen te vertellen.
We hoorden alleen iets van de minister van Justitie.
'Waar zijn jullie mee bezig?
Dit publiceren is minachting van de rechtbank.'
De bedreiging kwam naar aanleiding van een zin aan het einde...
...waarin stond dat er meer artikelen over zouden komen...
...wat impliceerde dat er over nalatigheid van Distillers zou worden geschreven.
DE SUNDAY TIMES LAAT ZIEN HOE DIT KON GEBEUREN
Het ging me niet om niet de cel in te gaan.
Iedere idioot kan de cel in gaan en daar was ik best toe bereid.
Maar als ik na één artikel de cel in zou gaan, zou de campagne afgelopen zijn.
Geen geld voor de kinderen.
En geen verdere discussie, dus dat wilden we tegengaan.
De campagne moest doorgaan.
Thalidomide was vanaf het begin een campagne.
Hij zag het nooit voor zich als maar één stuk.
Harry heeft ons allemaal geleerd...
...dat één onderzoek niets oplevert.
Misschien is het ook geen slecht idee...
Ik schrijf Distillers vandaag...
Het bestond uit drie delen.
Je had het wettelijke gedeelte...
...het onderzoek naar het middel...
...en natuurlijk de families die de kern vormden.
Het was veel te veel voor ons en we benaderden iemand...
...om de families te volgen. Toen kwam Marjorie erbij.
Ik moest door het land reizen...
...en gesprekken voeren...
...en ervaren hoe het was om een Thalidomide-kind te hebben.
Ik ging op de vloer van een aantal huizen liggen...
...en kwam erachter hoe het was om 's nachts wakker te worden...
...om een Thalidomide-kind om te draaien, want dat konden ze niet.
Ik woonde bij ze...
...en ervoer wat zij elke dag meemaakten...
...en leerde hoe het was...
...om een kind met zulke afwijkingen te hebben.
Toen ik de families met Thalidomide-kinderen vond...
Sommige waren moeilijk te vinden.
En een aantal wilde niet geïnterviewd worden.
Het was een lastige taak.
Ik hoorde veel heel hopeloze verhalen.
Ze kregen weinig hulp of waardering...
...en de maatschappij stootte ze uit. Iedereen was bang.
Ze waren bang van de afwijkingen van die kinderen.
Het ging niet alleen om armen en benen.
Sommige kinderen...
...waren een soort puzzel, want hun organen zaten verkeerd.
Ik merkte hoe het was om met een kind naar een café te gaan.
Binnen een paar seconden keek je rond en waren alle mensen opeens verdwenen.
Of ik ging met ze mee naar een druk strand.
Het strand was dan snel helemaal verlaten.
Er zijn huwelijken gesneuveld.
Mannen gingen ervandoor.
'Dat wezen heeft niets met mij te maken.'
Op een dag...
M'n man. Ik kan het niet zeggen met hem... M'n man...
Versta je me? -Ja.
Hij zei: 'We moeten praten.' Ik zei: 'Ja, prima.'
Ik geloofde m'n oren niet.
Hij zei: 'Je hebt een keuze.' Ik zei: 'Wat?'
Ik zei: 'Nee, daar zal ik nooit voor kiezen.'
Hij zei: 'Anders ga ik...' Ik zei: 'Dan moet je dat doen...
...want ik geef hem niet op.' En dat deed hij.
Ik bleef achter met een grote hypotheek en met kleine kinderen.
Ik wilde niet dat ze last kregen van de epilepsie...
...en ik moest hard nadenken...
...en ik had nachtdiensten. Elke nacht twaalf uur.
Dat deed ik 16 jaar lang, zonder naar bed te gaan...
...en ik was nooit moe. Iemand daarboven zorgt voor me.
In de Sunday Times...
Harry Evans plaatste foto's in z'n krant...
...die voor anderen niet acceptabel zouden zijn geweest.
Maar zo heeft hij veel van de families bevrijd.
De artsen zeiden dat het kwam omdat ik lamsvlees had gegeten...
...dat besmet was met nucleaire straling.
MYRIAD SINCLAIR MOEDER
Maar toen lazen we het eerste artikel van Harold Evans.
ONZE THALIDOMIDE-KINDEREN ZAAK 6
We schreven de krant en kregen informatie van ze.
Zonder hen waren we er niet achter gekomen.
BARRY LENNONS GEVECHT
De campagne belichtte de levens van de Thalidomide-slachtoffers...
...maar de dreiging van een aanklacht hing nog steeds boven hun hoofd.
Het keerpunt in de campagne was een brief...
...van de minister van Justitie.
'De minister van Justitie onderneemt geen stappen tegen u...
...wat betreft de gepubliceerde campagne...
...maar als u doorgaat met deze campagne...
...wensen we u sterkte.' Dus ze zouden ons aanklagen.
De brief van de minister waarin Harry's campagne werd toegelaten...
...gaf parlementsleden hetzelfde recht.
Jack Ashley en Alf Morris hadden de campagne vanaf het begin gesteund.
Ze waren de drijvende kracht in het parlement...
...die een debat wilden afdwingen bij de Speaker.
Diezelfde dag ging Jack Ashley naar de Speaker...
...in de House of Commons en zei: 'We moeten hierover debatteren.
Die kinderen krijgen geen correcte compensatie.'
De dag erna gaf de Speaker parlementaire tijd...
...aan de Labour Party voor een debat over Thalidomide.
HOUSE OF COMMONS OFFICIEEL VERSLAG PARLEMENTAIR DEBAT
THALIDOMIDE-KINDEREN
Voor het debat...
...sprak de assistent van de premier me aan.
Hij zei: 'We willen dat u stopt met uw campagne...
...en we hebben vijf miljoen pond vrijgemaakt.
Stop ermee.' Ik zei: 'Sorry, dat is niet genoeg.
We hebben 20 miljoen nodig. Dat is me verteld.'
Jack Ashley opende met woorden die alle aanwezigen wisten te raken.
'We hebben het vandaag over een grote nationale ramp.
Nog even aangrijpend, hoewel het tien jaar geleden gebeurd is.
Maar wat voor tienerjaren mag een jongen van tien verwachten...
...zonder armen of benen en een totale lengte van 60 centimeter?
Dat is even lang als twee flessen whisky op elkaar.
Hoe moet een meisje van elf uitkijken naar gelach en liefde...
...als ze geen hand heeft om vast te houden en nooit zal dansen?'
Het debat werd gevoerd. Dat was geweldig.
Want de pers was bang geweest...
...of was jaloers op ons geweest.
Maar nu kwam de zaak in de pers.
En wat ook belangrijk was...
...was dat ik in tegenstelling tot de tijd bij de Northern Echo...
...nu duizenden brieven kreeg met 'Ga zo door.'
Er was zeker een...
TOM YENDELL KUNSTENAAR
Misschien duurde het een week.
Binnen die week veranderde het van iets onbekends...
...naar het feit dat de bevolking wist dat er iets gebeurde.
THALIDOMIDE-ZAAK STATEMENT VAN VOORZITTER
Toen de pers de vrijheid kreeg...
...veroordeelde de pers net als de Sunday Times...
...hoe de kinderen behandeld waren.
Nu ze wisten wat er gebeurd was, walgde de bevolking ervan.
De kritiek barstte los en Distillers kreeg ervanlangs.
VAN DE MENSEN ACHTER THALIDOMIDE
Distillers stond met de rug tegen de muur...
...en wilde de schade en de schadevergoeding beperken.
Ze reageerden met een hoger bod...
...tussen de vijf en elf miljoen pond.
Maar dit bleken boekhoudkundige trucs te zijn...
...waardoor ze zo weinig mogelijk hoefden te betalen.
AANDEELHOUDERS EN DISTILLERS
Binnen korte tijd...
...werd er landelijk over het lot van de kinderen gesproken.
Mensen wilden hoe dan ook helpen.
Een groepje mensen besloot de individuele aandeelhouders te benaderen.
Toen ze een namenlijst van Distillers wilden kopen...
...beweerde het bedrijf, dat ermee moest instemmen...
...dat het 2000 pond zou kosten. Dat konden ze niet betalen.
Ze vroegen Harry om hulp.
Ze kwamen op aanraden van Knightley naar me toe...
...en we kochten de lijst van aandeelhouders.
De Sunday Times kocht de lijst van aandeelhouders...
...zodat we ze konden benaderen.
Het was net een verkiezing. De telefoon ging...
...en mensen zeiden: 'We bellen namens Ealing.
We hebben aandelen en we steunen Mason.' Zo ging dat.
Ik dacht: Dit is geweldig.
Ron Peet heeft ook heel veel invloed gehad.
Hij was de baas van Legal and General.
Ik sprak als financier.
RON PEET DIRECTEUR, LEGAL & GENERAL
Het leek me het beste voor de aandeelhouders...
...als Distillers een fatsoenlijk bod zou doen.
Het was fantastisch.
Hij gaf een toespraak in de stad.
Hun producten hadden heel veel schade aangericht...
...en ze namen totaal geen verantwoordelijkheid.
En dat moesten ze wel doen, vond ik.
Het is nu evident en duidelijk gemaakt...
...dat we de nodige tien procent gehaald hebben...
...om Distillers te dwingen een algemene vergadering te organiseren.
De aandelen van Distillers begonnen te kelderen...
...want er was gedebatteerd in het parlement...
...en de campagne in de Sunday Times...
...met foto's en Marjorie Wallace' verhalen ging door.
En het sluitstuk...
...waren de documenten van Bruce Page en Elaine Potter waaruit bleek...
...dat er echt sprake was van nalatigheid.
De pers en bevolking was boos en voerden de druk op Distillers op.
Individuen en verkopers begonnen hun producten te boycotten.
Grote en kleine bedrijven...
...deden wat ze konden om de campagne van de Sunday Times te steunen.
Ik maak me hier al langer zorgen over...
...en er is sprake van een gebrek aan begrip...
...voor de gevoelens van de betrokkenen en iemand moet iets doen.
De klanten kochten geen Distillers-producten meer.
We hoorden verhalen...
...over mensen die whisky gingen kopen op Heathrow...
...en zeiden dat ze alles prima vonden zolang het maar niets van Distillers was.
Dat leek me niet goed voor de aandeelhouders.
Harry's campagne was zo groot geworden...
...dat de Amerikaanse voorvechter van consumentenrechten...
...Ralph Nader hem z'n steun aanbood.
Mr Nader. Hoe maakt u het? Leuk dat u belt.
David Mason vroeg me of ik hem kon helpen...
...met de consumentengroepen in de VS...
RALPH NADER ACTIVIST BURGERRECHTEN
...zodat ze Distillers onder druk zouden zetten voor meer compensatie.
Dus ik besloot naar Amerika te gaan.
Ik sprak af met Ralph Nader.
David Mason spreekt Ralph Nader vanavond.
Daarna houden ze een persconferentie...
...waarin ze vertellen over hun plannen.
Ik zat in een vliegtuig van Pan Am en hoorde een aankondiging.
Ze zeiden: 'Dames en heren.
Er is drank te koop. We hebben Johnnie Walker's whisky...
...en Gordon's Gin...' Ik dacht: Wat krijgen we nou?
Dat pikte ik niet.
Dus ik volgde de drankverkoper door het vliegtuig.
Als iemand Gordon's Gin bestelde...
...zei ik: 'Ik ben David Mason en...'
Ik had de artikelen bij me. Ze zeiden: 'Geef mij maar wat anders.'
Dat deed ik in het hele vliegtuig...
...en niemand kocht een product van Distillers.
Dat was een heel belangrijk moment.
Je hoeft alleen te zorgen voor genoeg afkeer...
...en een vermindering van vijf procent in de verkoop...
...om de aandacht van bedrijven te trekken...
...want dan heb je het over honderden miljoenen dollars.
Wanneer een merk een slechte naam krijgt...
...en het om alcoholische dranken gaat...
...die inwisselbaar zijn voor gelijksoortige dranken...
...is de boodschap snel duidelijk bij Distillers.
Er was heel veel pers. CBS, NBC, noem maar op.
Iedereen was er.
Harold Evans had ervoor gezorgd dat er persbelangstelling was in Amerika.
Wat ze willen bereiken met de ingewikkelde...
...boekhoudprocessen van deze bedrijven...
...is net genoeg uitbetalen, zodat het het bedrijf netto niets kost.
Deze boycot is belangrijk...
...omdat Mr MacDonald die taal wel begrijpt.
Hij voelt het zogezegd in z'n portemonnee.
Er stond een jongen op die zei: 'Mr Nader...
...een boycot organiseren...
...heeft verstrekkende gevolgen en het organiseren duurt ontzettend lang.'
Ik zei: 'Mag ik daar antwoord op geven?
Want ik ben hierheen gevlogen met Pan Am...
...en toen is dit gebeurd.'
Ik vertelde wat er aan boord gebeurd was...
...en hoe iedereen hun producten boycotte. Ze vonden het prachtig.
En Ralph keek me aan...
Want ik had het hem niet verteld. Iedereen zat te lachen.
Hij zei: 'Jullie horen het. Mr Mason heeft al aangetoond dat het kan.'
David was heel welbespraakt.
Je moet nooit onderschatten wat een handvol ouders...
...die hun verdriet achter zich laten...
...en het voor hun zaak opnemen kunnen bereiken.
De campagne van de Sunday Times zou niet zomaar verdwijnen.
De aandelen van Distillers daalden in negen dagen met 35 miljoen pond.
Deze boodschap kwam aan in Edinburgh.
We begonnen de campagne in september 1972.
Drie tot vier maanden later gaf Distillers toe.
En ze boden 20 miljoen.
We hoorden dat er belasting over geheven zou worden.
Dus ik schreef die dag nog een hoofdartikel over dat dat ondenkbaar was.
Harold Wilson bood de volgende dag vijf miljoen extra...
...zodat er geen belasting hoefde te worden betaald.
AANBOD VAN DISTILLERS
MIJN STRIJD OM RECHTVAARDIGHEID - DOOR DE VADER VAN KLEINE LOUISE
Ik weet nog dat ik in de krant kwam.
Ik weet nog hoeveel druk het op de familie zette.
LOUISE MEDUS-MANSELL (GEBOREN MASON)
Ik weet dat ik Harry thuis ontmoet heb. Geen idee wie hij was.
Ik vond hem in het begin maar een vreemde man.
En hij en m'n vader en de rest...
...van het campagneteam wisten de compensatie te krijgen.
Dat was zo belangrijk voor ons.
Ik weet nog dat ik zei...
Uiteindelijk is het geen echte overwinning...
...want de slachtoffers hadden nog geen armen of benen.
We kregen compensatie en er werd een beheerd fonds opgezet...
...rond de tijd dat ze merkten...
MIKEY ARGY THALIDOMIDEFONDS
Harold Evans wist heel goed...
...dat we dat geld de rest van onze levens nodig zouden hebben.
Maar de schikking werd niet goed ontvangen door andere critici...
...die het hele verhaal niet kenden.
Sommige mensen zeiden: 'Harold Evans is een Robin Hood.
Hij overvalt mensen.'
A.J.P. Taylor, de beroemde historicus zei:
'Belachelijk wat de Sunday Times doet.'
Dus het is om twee redenen belangrijk.
Om te zien wat er gebeurd is en om ervan te leren.
Als we niets leren van deze ramp...
We hadden iets moeten leren in 1962, 1963 en 1964.
Nu is het 1973 en we weten nog niet wat de oorzaak van de ramp was.
Het is ongelofelijk.
Dit is de chemische opmaak.
Ze hadden gelijk gekregen en kregen een fatsoenlijke compensatie...
...maar het echte verhaal over het middel was nog onbekend.
Het INSIGHT-team ging door met hun forensisch onderzoek...
...naar de verborgen oorzaken van de ramp...
...en ontdekten het gevaarlijkste puzzelstukje.
Thalidomide, het verborgen verhaal.
THALIDOMIDE HET VERBORGEN VERHAAL
Na het artikel van 24 september...
Pas daarna...
...begonnen we echt aan het onderzoek.
De eerste vraag was waarom Distillers het middel wilde toestaan.
Ze hadden nauwelijks een verleden met farmaceutica.
Distillers was een nieuwe speler op de farmaceutische markt.
Thalidomide was zo'n beetje het eerste middel dat ze in handen kregen.
Ze hadden een artikel gelezen...
...dat in de Sunday Times kwam...
...van Aldous Huxley.
Een soort Brave New World- versie van wat er zou gaan gebeuren.
Het was een futuristisch stuk...
...waarin stond dat drugs alcohol zouden vervangen...
...en ze raakten erdoor in paniek...
...en dachten: Daar moeten we iets aan doen.
Daarom kochten ze farmaceutica op.
Beweringen van Distillers over tests in die tijd werden in twijfel getrokken.
We bekeken welke bedrijven wat deden...
...en wat ze over drugs wisten in de jaren 50.
Toen ging ik naar Amerika.
Ik ging naar de grote farmaceutische bedrijven...
...en vroeg wat ze wisten voor nieuwe middelen op de markt kwamen.
En we ontdekten al snel...
...dat de serieuze bedrijven die al lang in het wereldje zaten...
...voortplantingstests uitvoerden...
...om te bekijken of hun middelen een foetus zouden beschadigen.
Lederle, Hoffmann-La Roche, Smith, Kline & French...
...deden voortplantingstests.
En ICI. ICI gebruikte primaten...
...wat heel ver ging.
SCHILDKLIERACTIVITEIT VAN N-PHTHALYL GLUTAMINEZUUR
In 1957 liet Distillers het middel op onafhankelijke wijze testen.
Het resultaat wees op mogelijke schade aan de schildklier...
...een bekende oorzaak voor geboorteafwijkingen, maar ze zetten door.
Bruce Page zette alles op alles...
...om te begrijpen hoe het middel nu echt werkt.
Wat je moet begrijpen over...
...het testen van middelen is dat zelfs nu de beste technologie...
...niet perfect is.
Maar je kunt wel zeggen dat de natuur...
...meestal waarschuwingen geeft rondom zulke chemicaliën.
En iedere keer dat je Thalidomide bekijkt, ziet het er slecht uit.
Het is een gecompliceerd molecuul.
Het heeft vreemde vormen en is erg onvoorspelbaar.
Thalidomide is asymmetrisch...
...en zoals dokter Robert Smith van St Mary's ziekenhuis zei:
'Kijk maar. Wat een smerig molecuul. Daar is iets mis mee.'
Grünenthal was heel slecht in tests en Distillers wist er niets van.
Het was een kruising van zeepfabrikanten...
...en een stel whiskyfabrikanten in Groot-Brittannië.
Het was een vreselijke ramp.
ENOCH POWELLS REACTIE
De minister van Gezondheid, Mr Enoch Powell...
...nam het niet op voor de ouders...
...wordt niet ondervraagd...
...en ontvangt het verhaal van Distillers en accepteert het.
Ja, de ambtenaar die Powell inlicht...
...werd zelf ingelicht door een man van Distillers.
Het onderzoek was eindelijk afgerond.
De conclusie was verpletterend.
Maar de Sunday Times mocht het niet publiceren...
...vanwege het dwangbevel.
En je kunt niet vertellen wat er speelde?
Nee, dat valt ook onder het dwangbevel.
Hadden ze onderzoeksfaciliteiten? Om het middel te testen?
Niet op de schaal die nodig was voor een middel als Thalidomide.
Maar ze brachten het wel op de markt. -Ja, dat klopt.
En hoe dat gebeurd is, mag je me niet vertellen?
Dat is verboden. Dit is al grijs gebied.
De details over waarom ze Thalidomide kozen...
...waarom ze Chemie Grünenthal benaderden...
...welke dierproeven ze gedaan hebben...
...welke tests ze deden om te zien hoe het in de mens reageerde...
...welke tests ze deden voor de veiligheid van zwangere vrouwen...
...voor het op de markt kwam...
...en welke proeven ze gedaan hebben...
...en wat de uitkomsten waren, mag ik niet vertellen.
Maar op basis van het onderzoek van het INSIGHT-team...
...hebben het Thalidomidefonds en anderen nu eindelijk...
...ontdekt wat het verhaal achter het middel is.
Ze zochten uit hoe Chemie Grünenthal het geld kon hebben...
...om een farmaceutisch bedrijf te beginnen tussen de ruïnes.
Het waren betaalde leden van de nazipartij...
...die Joodse bedrijven hadden opgekocht...
...voor een fractie van de waarde.
Volgens de bedrijfsgegevens...
...duurde het acht weken om hun 'wondermiddel' te ontwikkelen...
...en het patent voor Thalidomide aan te vragen.
Dit is een verdacht korte periode.
Waarschijnlijk werkten de wetenschappers...
...voor de oorlog al aan dit middel.
1938. DUITSLAND.
EEN TEAM WETENSCHAPPERS ONTWIKKELT EEN NIEUW SOORT INSECTICIDE.
WANNEER ERMEE GEKNOEID WORDT, VEROORZAAKT HET STUIPTREKKINGEN.
DIT WORDT EEN NIEUW WAPEN - ZENUWGAS.
DE WETENSCHAPPERS NOEMDEN HET SARIN, NAAR HUN NAMEN.
Hitler wilde dat een van de wetenschappers een tegengif ontwikkelde.
Na de oorlog ging Otto Ambros bij Chemie Grünenthal werken.
Otto Ambros stond bekend als de 'Apotheker van de Duivel'...
...en hij was degene die heeft besloten dat er een groot concentratiekamp...
MARTIN JOHNSON THALIDOMIDEFONDS
...in Auschwitz moest komen.
DE ONTWIKKELING VAN INSECTICIDEN EN CHEMISCHE OORLOGSVOERING
We bekeken Thalidomide en de bewering...
...dat het een nieuw soort verbinding was...
...en we ontdekten...
...dat het een van duizenden gelijksoortige verbindingen was.
Daar zaten bekende middelen bij...
...die waren ontwikkeld in de jaren 40 en 30.
We kregen de eerste patenten van Thalidomide in handen...
...en gaven ze aan een van onze experts...
...en hij bekeek de omschrijvingen van de effecten van dit middel...
...en hij zei: 'Hoe wisten ze dat?'
Hij bekeek vijf verschillende effecten op het zenuwstelsel.
Deze vijf omschrijvingen tonen aan dat de schrijvers wisten...
...dat het middel het zenuwstelsel beïnvloedde...
...en de vertraging van spierbewegingen veroorzaakte.
Dit had een kalmerend effect.
Het vertraagde de stofwisseling, hartslag, bloedsomloop en de spijsvertering...
...en had een effect op het immuunsysteem.
Dit had op geen enkele legale wijze op mensen getest kunnen worden...
...voor ze het patent schreven.
En in het naoorlogse Duitsland zou dat verboden zijn geweest.
We hebben geen direct bewijs...
...dat Thalidomide getest is in de concentratiekampen...
...maar is wel veel dat erop wijst. We hoorden een schokkend verhaal...
...van een van de moeders van de Thalidomide-kinderen.
M'n schoonbroer...
...kwam als een van de eersten aan in Bergen-Belsen...
...om ze te bevrijden.
Aan het einde van z'n leven zei hij:
'Daar heb ik baby's gezien met afwijkingen zoals die van Thalidomide.'
Hij zei dat er nog een paar leefden en de andere dood waren.
Maar hij zei dat ze het duidelijk toegediend hadden...
...aan de moeders van die kinderen.
Dit is de dokter van het vrouwelijke deel...
...van concentratiekamp Bergen-Belsen.
Ze zegt dat er medisch geëxperimenteerd is met de gevangenen.
Artsen hebben ze injecties toegediend.
Toen we de patenten bekeken...
...voor gelijksoortige verbindingen in de jaren 40...
...beseften we dat al die middelen getest werden...
...omdat ze stuiptrekkingen tegengingen.
Dat paste in een tijd...
...waarin mensen een tegengif tegen zenuwgassen zochten.
Deze kleding beschermt de drager tegen het vloeibare zenuwmiddel...
...en tegen het zenuwgas.
Als u toch symptomen van besmetting vertoont...
...hebt u nog een vorm van bescherming. Uw atropine-injectie.
Gebruik dit alleen als u symptomen van vergiftiging vertoont.
Potentiële tegengiffen zouden ontworpen zijn...
...om het zenuwstelsel van het slachtoffer tijdelijk uit te schakelen.
Maar dit zou rampzalige gevolgen hebben voor een baby in de baarmoeder.
Het middel beschadigde de baby's als een zenuwgif.
Het Thalidomide-molecuul bereikt de baby...
...terwijl het zenuwstelsel begint te ontstaan...
...en vernielt de ontwikkelende zenuwbaan met dodelijke precisie.
Het zenuwstelsel begint rond dag 20 te groeien.
Op dag 20 of 21 zou de baby heftige hersenschade krijgen.
Op dag 21 en 22...
...kan het één of beide ogen verwijderen en ogen beschadigen.
Op dag 23 verdwijnt het gehoor.
Het kan oren verwijderen of gedeeltes van het oor verwijderen...
...in willekeurige combinaties.
Rond dag 24 verwijdert het de armen...
...en begint met volledige verwijdering...
...tot er op dag 28 schade aan de handen en polsen gedaan wordt.
Rond dag 30 verwijdert het de benen...
...of doet het schade aan de benen tot dag 35...
...wanneer er schade aan de benen en voeten ontstaat.
Thalidomide valt de embryo met dodelijke precisie aan...
...met dagelijks veranderende effecten.
RECHTBANK
Thalidomide was een bijproduct van het chemische oorlogsprogramma van de nazi's.
Het week af van de andere middelen van die tijd...
...omdat het een verslavend kalmerend middel was.
Dus ik slikte het. Het voelde goed.
Ik voelde me heerlijk als ik het ingenomen had.
De misdaden die begaan zijn, werden niet uit woede gepleegd...
Ambros was betrokken bij ernstige oorlogsmisdaden...
...die leidden tot de dood van tienduizenden mensen...
...maar bij de processen van Neuremberg in 1946...
...werden de Geallieerden overweldigd door het aantal misdadigers.
Otto Ambros. -Ambros.
Sommige wetenschappers van de nazi's werden geëxecuteerd...
...maar de meeste straffen waren redelijk licht.
Otto Ambros mocht niet meer voor grote bedrijven werken...
...en daarom werkte hij in een klein bedrijf als Grünenthal.
HET THALIDOMIDE-DOSSIER
In december 1970 werd op onverklaarbare wijze...
...de zaak tegen de leidinggevenden van Chemie Grünenthal...
...opgeschort. Dit was het langste proces in de Duitse geschiedenis.
Na tweeënhalf jaar procederen...
...werden verdachten niet vrijgesproken of schuldig bevonden.
De vraag wie er verantwoordelijk was, is nooit beantwoord.
Het artikel van Page en Potter was af en de persen stonden klaar.
Maar de Sunday Times mocht het niet publiceren...
...en de minister van Justitie zorgde voor een dwangbevel.
Ze tekenden beroep aan en wonnen.
Toen kwam de zaak voor de House of Lords.
Ik zat bij m'n collega's in de House of Lords...
...en de conclusie van de rechter luidde als volgt:
'Het artikel wordt verboden.
Het is prima dat de Sunday Times een campagne voerde...
...maar de feiten waarop de campagne gebaseerd is publiceren is illegaal.'
We verloren in de House of Lords.
Wat moesten we nu?
We stapten naar de Europese Rechtencommissie...
...en Harold Evans vertegenwoordigde m'n collega's...
...en zijn recht op vrijheid van meningsuiting was geschonden.
Dus we vlogen week in week uit naar Straatsburg...
...om onze zaak voor de rechter te brengen.
En we wonnen met twee stemmen verschil.
Mr Evans, hoe belangrijk is deze uitspraak?
Erg belangrijk. Dit is een belangrijke uitspraak...
...voor de vrijheid van de pers en voor de burgers in Engeland.
De groep beste rechters heeft tegen de Britse regering gezegd...
...dat ze de wet moeten aanpassen.
Dat was Harry's grootste prestatie.
De Britse wet werd aangepast voor meer persvrijheid.
De machtelozen kregen meer macht...
...want onderzoeksjournalistiek mocht nu doorgaan...
...ook als er een dagvaarding lag.
THALIDOMIDE HET VERBORGEN VERHAAL
De productie is geweldig. We lopen voor.
Alles is zo'n beetje klaar.
Iedereen die we wilden spreken, heeft nee gezegd...
...en dat komt op de voorpagina.
Ik moet nu hiermee verder.
Is het 't juiste aantal woorden? -Meer.
Ik denk dat we twee of drie kolommen te veel hebben...
...maar we hebben het ook over tien jaar onzin en geheimhouding.
De onthulling van het INSIGHT-team over Distillers werd eindelijk gepubliceerd.
Het was het eindpunt van een lange strijd.
En het was een grote stap in de bevrijding...
...van wat Harry de halfvrije pers noemt.
Een krant heeft een bepaalde gewichtigheid...
...als het om journalistiek gaat. Daar is de pers voor.
Dat vind ik zo eng aan het digitale tijdperk.
Misschien verliezen we dat tegengewicht...
...dat de gevestigde pers is...
...als het gaat over artikelen over landen, bedrijven of regeringen.
Harry Evans is daar de verpersoonlijking van.
IN 1981 KOCHT RUPERT MURDOCH DE TIMES-KRANTEN.
EEN JAAR LATER NAM HAROLD ONTSLAG.
In 2005 werd Harry redacteur bij Thomson Reuters...
...het grootste nieuwsbedrijf van de wereld.
Hij werkt nu weer voor de familie Thomson.
Het gezicht van iedere krantenredacteur zou verwijderd moeten worden...
...en plaats moeten maken voor een vraagteken. Is hij nieuwsgierig?
Hij moet een doel hebben. Waarom doet hij het?
Om geld te verdienen? Om naam voor zichzelf te maken?
Wat is het?
Als het alleen om geld verdienen gaat...
We hebben het nodig om te blijven bestaan...
...maar als het alleen om geld gaat, zijn er geen grenzen meer.
Dan is alles dat geld oplevert geoorloofd.
Ik klink misschien een beetje belerend...
...maar ik vind dat je dan geen goede redacteur bent.
50e JUBILEUM THALIDOMIDE-CONFERENTIE LONDEN 2012
Zij vindt het wel leuk. Ik niet.
Dit verhaal kan alleen beginnen door tegen iedereen te zeggen...
Ik begin met de moeders. We denken vaak:
Je had natuurlijk de moeders.
Zij hebben jullie gebaard.
Ze hielden van jullie, maar schrokken ook.
En de vaders waren voor het grootste gedeelte goed.
Sommigen ook niet.
En jullie zijn er natuurlijk ook. Het is onvoorstelbaar...
...dat die baby's die ik voor het eerst zag...
...als redacteur van de Northern Echo...
...hier nu een eigen leven hebben.
Zelfs als we nooit een cent gekregen hadden...
...was dat een prachtige beloning geweest.
Dus ik wil jullie feliciteren.
Hij veranderde het idee van wat er speelde...
...in de rest van de wereld waar de ouders de schuld kregen.
Er werd gezegd: 'De moeders gebruikten dat spul.
Het is hun schuld dat de kinderen zo zijn.'
Maar Harold Evans zei: 'Nee.
Dit is de schuld van de bedrijven en zij moeten ervoor betalen.'
Hij haalde de schuld weg bij de ouders. Dat is geweldig...
...want ouders geven zichzelf toch de schuld...
...van hoe hun kinderen worden.
Heel erg bedankt.
Hij haalde dat schuldgevoel weg...
....en hij maakte duidelijk dat Distillers en niet de ouders schuldig waren.
Er was een voorpagina van de Daily Mirror.
Ik weet nog goed dat ik in die krant las...
...over de dagvaarding en wat ze gingen doen.
Hier.
Hij wilde de hoge heren aanpakken...
...en hij toonde aan dat ze van de troon gestoten konden worden.
Hij is maar een kleine man, maar...
...hij is Mr Perfect. Mr Sunday Times.
Zonder hem zouden we het nooit gered hebben.
De veranderlijke, veelzijdige...
...en spannende aard van het nieuws.
Daarom stapte ik de journalistiek in.
NAWOORD
Ik wil namens de regering het volgende zeggen.
Veel Thalidomide-slachtoffers wachten hier al lang op.
Dit is besproken met de National Advisory Council van het Thalidomidefonds.
De regering wil hun welgemeende spijt en medeleven uitspreken...
...voor de pijn die de getroffenen hebben geleden...
...toen zwangere vrouwen Thalidomide gebruikten tussen 1958 en 1961.
Het was alsof de wereld stilstond.
Alles stopte toen Mike O'Brien, minister van Gezondheid...
...z'n excuses uitsprak. Het was alsof...
Het voelde alsof alles op z'n plek viel.
De uitdagingen waar velen elke dag mee geconfronteerd worden...
Ik had m'n hele leven op excuses gewacht.
Die nacht vloog ik om zes uur naar New York.
De volgende ochtend klopte ik aan bij Harold Evans.
Het was zo spannend, want ondanks alles dat Harold voor ons gedaan had...
...had hij nooit excuses ontvangen.
Dus we bekeken het samen en we omarmden elkaar...
...en zaten huilend naar dat schermpje te kijken...
...terwijl Mike O'Brien z'n excuses aanbood.
IN 2014 ONTDEKTE HET THALIDOMIDEFONDS BEWIJS...
...WAARUIT BLEEK DAT DE DUITSE REGERING...
...HET PROCES IN 1970 FRUSTREERDE OM HET BEDRIJF TE BESCHERMEN.
NIEMAND WERD BESTRAFT.
CHEMIE GRÜNENTHAL ONTKENT ALLE SCHULD EN WEIGERT COMPENSATIE TE GEVEN.
DIT BEWIJS IS GEPUBLICEERD DOOR REUTERS...
...DE GLOBE AND MAIL EN DE GUARDIAN, GESCHREVEN DOOR HAROLD EVANS.
SINDS DE OVERNAME VAN DISTILLERS COMPANY IN 1997...
...HEEFT DIAGEO HET THALIDOMIDEFONDS GESTEUND...
...EN REGELMATIG FINANCIEEL MEER BIJGEDRAGEN IN OVEREENKOMST...
...MET DE VERANDERENDE BEHOEFTES VAN DE LEDEN VAN HET FONDS.
DIAGEO HEEFT GELD VRIJGEMAAKT...
...OM LANGDURIGE FINANCIËLE STEUN TE WAARBORGEN.